در گفت‌وگوی «آرمان‌امروز» با کارشناسان مطرح شد:

ایران پاسخ آژانس را می‌دهد

آرمان امروز: پرونده هستهاي ايران در حاليکه ماه پيش در آستانه به نتيجه رسيدن بود، بازهم به حالت بلاتکليفي برگشت که اين وضعيت مملو از ابهام چند دليل دارد که يکي از بحثها نوع همکاري ايران با آژانس انرژي هستهاي است.

بهطوري که گزارش آژانس بينالمللي انرژي اتمي (IAEA) در تاريخ 6 سپتامبر نشان ميدهد «هيچ پيشرفتي»  در حل پرسشهاي مربوط به آثار پيشين مواد هستهاي در سه سايت اعلام نشده ايران حاصل نشده است. همچنين در آخرين بيانيه قدرتهاي اروپايي آلمان، فرانسه و بريتانيا آمده بود که موضع ايران (در مورد تحقيقات آژانس) با تعهدات الزام آور قانوني آن کشور در تضاد است و چشمانداز احياي برجام را به خطر مياندازد. همچنين يک منبع آگاه ايراني در اينرابطه گفت، ايران مشکلي با پاسخگويي به همه پرسشهاي آژانس انرژي هستهاي ندارد. ما آماده ايم نقشه راهي مشابه سال 2015 را با آژانس امضا کنيم تا پرسشهاي فني آژانس را ظرف دو ماه درست پس از امضاي مجدد توافق نامه نهايي کنيم.آژانس  انرژي اتمي در مورد مکانهاي احتمالي داراي شواهد وجود هر ميلي گرم اورانيوم غني شده ايران ميتواند به حقيقت دست يابد و آن را تاييد کند.

اين در حالي است که نقشه راهي بين ايران و آژانس بينالمللي انرژي هستهاي درست پس از توافق  امضا شد و ارزيابي مسائل مربوط به ابعاد احتمالي نظامي (PMD) را در دسامبر 2015 ميلادي و پيش از اجراي برجام در ژانويه 2016 ميلادي نهايي کرد. با اينحال حسين موسويان؛ ديپلمات و مذاکره کننده ارشد سابق ايران در اينباره گفته است که ايران مشکلي با پاسخگويي به همه پرسشهاي آژانس بينالمللي انرژي هستهاي ندارد.

گروهي در ايران براي برجام مانعتراشي ميکنند

فريدون مجلسي، ديپلمات پيشين در اينرابطه به «آرمانامروز» ميگويد: همکاري ايران با آژانس بينالمللي انرژي هستهاي يکي از الزامهايي است که در راستاي توافق بايد جدي گرفته شود. به‌‌همين دليل دولت ايران آمادگي همکاري با آژانس را دارد. اما اينکه طرف غربي چقدر راستيآزمايي ايران را باور کرده و جدي بگيرد، مساله‌‌اي است که ريشه در فضاي تجادلي طرفين دارد. چرا که آنها ميدانند، در داخل ايران گروههايي عليه برجام فعاليت ميکنند که اتفاقا جايگاهي تاثيرگذار در ساختار سياسي ايران دارند.

تحليلگر مسايل بينالملل در ادامه گفت برجام براي ايران از نانشب هم واجبتر است و بههمين دليل دولت روحاني پس از انتخابات سال 92 رسيدگي به اين موضوع را دستور کار اول خود قرار دادند. البته دولت سابق براي مذاکره هم فشارهاي زيادي را متوجه خود ديد، اما در سال 2015 برجام رسما اعلام شد تا اينکه دونالد ترامپ رئيس جنجالي دولت فدرال آمريکا در سال 2018 رسما برگه خروج ايالاتمتحده از اين قرارداد مهم نظام بينالملل را امضاء کرد تا روال به شرايط تنازعي پيش از توافق برگردد.

او افزود: اکنون هم که دولت رئيسي وارد مذاکرات شده است، تندروهاي ايران همچنان ساز مخالفت را کوک ميکنند و راضي به اين هستند که توافق براي هميشه منتفي شود. کار بهجايي رسيده است که چهرههاي نزديک به افراطيون آشکارا ميگويند، ما انقلاب نکردهايم که مطالبات نهادهاي بينالمللي را لحاظ کنيم.

وي توضيح داد: شرح شرايط نشان مي‌‌دهد، کار براي باز شدن گرهي که در برجام افتاده دوباره دشوار شده است. چرا که مانعتراشان هم در ايران و هم در آمريکا چشمانتظار اعلام رسمي بستهشدن بدون نتيجهِ پرونده هستهاي ايران هستند. همچنين نمي‌‌توان نسبت به تلاشهاي شبانهروزي اسراييل براي برهم زدن برجام اشاره کرد. در واقع اسراييليها فعاليت هستهاي ايران را تهديدي جدي براي خود ميدانند و بههمين دليل کاخسفيد را تحت شديدترين فشارها قرار ميدهند تا دولت فدرال را از توافق با ايران منصرف کنند.

فريدونمجلسي در پايان گفت: توافق هستهاي فقط مختص ايران نيست و شرايط آمريکا و اروپا هم مستقيما به احيا يا عدم احياي برجام ربط پيدا ميکند. اما مساله اين است، آمريکا و ايران بايد بتوانند افراطيون داخلي را کنترل کنند تا اين مهم عملي نشود، هماهنگي ايران با آژانش بينالمللي هم نميتواند چارهکار باشد و برجام را بايد امري محال قلمداد کرد.

پيغامهاي آژانس، نشاندهنده بستن پرونده است

معاون رييس جمهور و رييس سازمان انرژي اتمي ايران تاکيد کرد: 20 سال مذاکرات توسط مسئولان مختلف انجام شد و در نهايت به توافق برجام رسيد که يک توافق با دو ستون است. در يک ستون ما براي شفافيت و اعتمادسازي سرعت خود را کاهش داديم و آنها نظارت خود را بيشتر کردند و در ستون ديگر قرار بر رفع اتهامات و تحريمها عليه ايران بود که غرب تعهدات خود را اجرا نکرد و از برجام خارج شد، حالا که قصد برگشت به برجام را دارند، ميگويند اين مسائل جديد و غير از برجام است! درحاليکه اين مسايل از سال 2003 وجود داشته و اکنون و در سال 2022 اتفاق جديدي رخ نداده است.

محمد اسلامي با اشاره به توافق سال گذشته با رافائل گروسي، مديرکل آژانس بينالمللي انرژي اتمي توضيح داد: با گروسي تفاهم کرديم و آن بيانيه منتشر شد و گفتيم شما سوالاتتان را به ما بدهيد و ما جواب سوالات را به شرط اينکه پرونده را ببنديد، ميدهيم. معاون رييس جمهور گفت: در جمهوري اسلامي ايران يک مورد فعاليت هستهاي وجود ندارد که به آژانس اعلام نشده باشد يا آژانس از آن بي اطلاع باشد و تمام فعاليتها تحت نظارت آژانس است. رئيس سازمان انرژي اتمي با بيان اينکه آژانس و مديرکل بايد از جايگاه حقوقي آژانس صيانت کنند، اظهار داشت: پيغامها و پيامهايي که از طرف آژانس آمده؛ نشان ميدهد که قصد بستن اين پرونده را دارند. اميدواريم صادق باشند و بيش از اين وقت خود را تلف نکرده و فکر نکنند که با چنين موردي بتوانند فشار حداکثري خود را اعمال کنند.

ارسال دیدگاه شما

روزنامه در یک نگاه
ویژه نامه