بر اساس بررسی «آرمان امروز»

بیکاری خیال بیکار شدن ندارد

آرمان امروز: بر اساس آخرين گزارش وضعيت اجتماعي و فرهنگي ايران از سال 1396 تا زمستان 1400 نرخ مشارکت اقتصادي جمعيت- نسبت جمعيت فعال(شاغل و بيکار) به جمعيت در سن کار- 15 ساله و بيشتر از 40.9درصد در زمستان 99 به 40.4درصد در زمستان 1400 کاهش يافته است. به عبارتي ديگر اين آمار نشان دهنده اين است که در ايران به صورت معمول از هر 1000نفر در سن کار فقط 404 نفر به دنبال پيداکردن شغل مناسب است.

نرخ مشارکت اقتصادي جمعيت 15 ساله و بيشتر تا پاييز 99 بالاتر از 41درصد بوده و در سال 97 به 44.5درصد رسيده است.

اين نرخ با يک روند کاهشي در زمستان 99 به 40.9درصد رسيده و پس از آن دوباره با يک روند افزايشي در بهار و تابستان 1400 به ترتيب به 41.4 درصد و 41.1درصد رسيده است. همچنين بررسيهاي آماري در بهار امسال نشانگر وضعيت 40.9 درصدي نرخ مشارکت اقتصادي جمعيت در سن کار است، دراينبين آمار مشارکت مردان نسبت به زنان و مناطق روستايي بيش از مناطق شهري بوده است. از سويي بهار امسال 25 ميليون و 977 هزار و 192 نفر در مشارکت اقتصادي سهيم بودند که از اين تعداد 21 ميليون و 587 هزار و 773 نفر را مردان و چهار ميليون و 389 هزار و 419 نفر را زنان تشکيل ميدادند.

بر اساس گزارش مرکز آمار ايران، زنان نسبت به مردان يک درصد رشد در مشارکت اقتصادي داشتهاند که شامل 97 هزار و 630 نفر ميشود.

رکورد استان ها

بر اساس آمارها وضعيت مشارکت اقتصادي در بهار امسال نسبت به مدت مشابه سال گذشته از سوي مرکز آمار ايران نشان ميدهد استانهايي ازجمله تهران، خراسان رضوي، سيستان و بلوچستان، مرکزي و کهگيلويه بيشترين نرخ مشارکت اقتصادي را داشتهاند که اين امر نشانگر جمعيت فعال در حوزه کسبوکار است. شاخصهاي عمده بازار کار جمعيت 15 ساله و بيشتر به تفکيک استانها در بهار امسال نسبت به مدت مشابه سال گذشته نشان ميدهد که 11 استان بيشترين درصد مشارکت اقتصادي را داشتهاند. استانهاي بوشهر، تهران، خراسان رضوي و شمالي، خوزستان، زنجان، سمنان، سيستان و بلوچستان، کهگيلويه و بويراحمد، مرکزي و همدان داراي بيشترين وضعيت مشارکت اقتصادي بودهاند. نرخ مشارکت اقتصادي در بهار امسال، بوشهر از 36.8 به 37.9 درصد، تهران از 40.7 به 40.9 درصد، خراسان رضوي از 40.5 به 41.9 درصد، خراسان شمالي از 44.2 به 44.3 درصد، خوزستان از 39.7 به 40 درصد، زنجان از 46.4 به 47.8 درصد، سمنان از 37.1 به 37.6 درصد، سيستان و بلوچستان از 34.7 به 36 درصد، کهگيلويه و بويراحمد از 33.3 به 35.7 درصد، مرکزي از 35.6 به 37.1 درصد و همدان از 42.4 به 42.5 درصد رسيده است.

نرخ مشارکت اقتصادي شاخصي از اندازهاي نسبي عرضه  قابل دسترس کار را براي توليد کالاها و خدمات تهيه مي کند و در مطالعه عـواملي کـه انـدازه و ترکيـب منـابع
انسـاني _ اقتصادي و ساخت طرح عرضهي کار براي آينده را نشان ميدهد يک نقـش مرکـزي بـازي ميک ند. اين نرخ نخستين شاخص کليدي در ميـان بيسـت شـاخص کليـدي بـازار کـاراست که توسط سازمان جهاني کار ارايه شده است. اين اطلاعات همچنـين بـراي تـدوين سياستهاي اشتغال استفاده ميشود تا نيازهاي آموزشي را تعيين کننـد و کـار مـؤثر مـورد انتظار در جمعيت مردان و زنان را محاسبه کنند و ميتواند به تحليـل بـازار کـار، وضـعيت بازار کار در آينده، وضـعيت بازنشسـتگي و خـروج از بـازار کـار، برنامـه ريزي بـراي انـواع مشاغل و ساير موارد کمـک نمايـد. در واقـع نـرخ مشـارکت اقتصـادي شـاخص و فـاکتورکليدي در تبيين شکل و ساختار نيـروي کـار در کشـورها و سياسـتگـذاري و برنامـه ريـزي براي آيندهي بازار کارمحسوب مي شود. طبق تعاريف بين المللي نرخ مشـارکت اقتصـادي، درصـد جمعيـت فعـال بـه جمعيت هدف ميباشد. جمعيت فعـال بـه تمـام افـرادي گفتـه ميشـود کـه در زمـان مرجـع شاغل و يا بيکار (بر اساس تعاريف بين المللي) باشند و جمعيت هدف، به افـراد در سـن کار گفته مي شود که در هر کشوري ميتواند متفاوت باشد. براي محاسـبه نـرخ مشـارکت در ايران از جمعيت 10 ساله بيشتر و گاهي 15 ساله و بيشتر استفاده مي شود. 

نوسان بالاي نرخ بيکاري 25 ساله

به طور کلي براي نرخ بيکاري در 25 سال گذشته نمي توان روند مشخصي را متصور شد، به گونه که اين نرخ از 9 درصد تا 15 درصد در طول اين ساليان مدام در نوسان بوده است. اين موضوع بيانگر فضاي سست و نا مطمئن بودن بازار کار در اقتصاد ايران دارد. بهترين دوران اشتغال در اقتصاد ايران را مي توان حد فاصل سال هاي 79 تا 83 دانست که نرخ بيکاري در کشور از 14.3 درصد به حدود 10 درصد رسيده است. در حالي در اين سال ها شاهد کاهش نرخ بيکاري بوده ايم که دقيقا در همين بازه زماني نرخ مشارکت اقتصادي هم روند صعودي داشته است، يعني نه تنها افزايش جمعيت متقاضي کار باعث افزايش بيکاري نشده بلکه بيکاري نيز کاهش يافته است، اين امر نشانگر ظرفيت و پويايي مناسب اقتصاد ايران در بازه زماني مذکور است.

بهترين سال از جهت اشتغال

نرخ بيکاري در سال هاي پاياني دهه 90 روند نزولي داشته و در سال 1400 به 9.2 درصد رسيده است، به لحاظ آماري اين کمترين نرخ بيکاري اقتصاد کشور در 25 سال گذشته است. اما آيا مي توان سال گذشته را بهترين سال اشتغال در ايران در چند دهه گذشته دانست؟

پاسخ کامل به اين سوال به اطلاعات دقيق تري از بازار اشتغال نيار دارد اما با توجه به اطلاعات در دسترس کاهش نرخ بيکاري در چند سال اخير با کاهش نرخ مشارکت اقتصادي همراه بوده است، به بيان ساده تر مي توان دليل کاهش نرخ بيکاري در سال هاي پاياني دهه 90 را به دليل نااميد شدن مردم از پيدا کردن کار و خروج آن ها از جمعيت فعال اقتصادي دانست( با توجه به رشد هاي منفي اقتصادي به ثبت رسيده در چند سال اخير) . همچنين بررسي ها نشان مي دهد نسبت جمعيت شاغل به کل جمعيت کار در سال 1400 نسبت سال 99 کاهش و بدتر شده است. با توجه نمي توان سال گذشته بهترين سال بهبود بيکاري و اشتغال در 25 سال گذشته دانست.بلکه برعکس، گروهي از کارشناسان معتقدند که سياست هاي تورمي دولت در سال گذشته به همراه برنامه هاي ناکارآمد آن در عرصه توليد و صنعت و بازرگاني و واردات وصادرات دليل محکمي براي افزايش آمار بيکاران در ايران بوده و هست. رويه اي که اگر در سال 1401 نيز ادامه پيدا کند بي شک باعث ادامه اين روند افزايشي تا پايان سال خواهد بود.

ارسال دیدگاه شما

روزنامه در یک نگاه
ویژه نامه