انتخاب تاریخ:   /  /   
کانال تلگرام اینستاگرام آرمان ملی آرمان ملی شماره 63 آرمان ملی شماره 62 آرمان ملی شماره 61 آرمان ملی شماره 60 برلیان نت
آخرین خبرها پربیننده‌ترین خبرها
بودجه ۹۷؛ دخل و خرج نامتوازن
نکاتی درباره اعطای بخشی از یارانه‌ها به زلزله‌زدگان
تاملی بر سفر دو روزه جانسون به تهران
انسجام درونی دولت و وعده‌های روحانی
ضرورت توسعه روابط ایران و انگلستان
بیمه‌ملی جایگزین یارانه پردرآمدها / ریشه مسکن مهر غلط بود
مقايسه مجلس دهم با ششم براي تخريب است
بازداشت ۴۲ متهم در ۲پرونده بزرگ قضائی
مناظره‌اي براي بازخواني حوادث٧٨ و ٨٨
مراقب باشیم احمدی‌نژاد دیگری در راه است
روزنامه کیهان نباید با مغالطه موجب فریب خوانندگانش شود
اعلام قدس به عنوان پایتخت رژیم صهیونیستی سرآغاز یک انتفاضه بزرگ است
شورای عالی سیاست‌گذاری حمایت مردم را فدای افراد بی‌تعهد نکند/ اصولگرایان ناچار هستند میدان را برای مشارکت جناح‌های دیگر بازتر کنند
حمایت از رئیس‌جمهور به معنای نادیده گرفتن مطالبات نیست/ جریان احمدی‌نژاد متوهم است/ برخی می‌خواستند آن هشت سال کذایی در کشور تکرار شود
اروپا برای کمک به عدم تکرار تاریخ تلاش کند / تعهد ما به دفاع مشروع تنها یک شعار نیست
نوبخت: در بودجه 97 به جای متمرکز عمل کردن تمرکززدایی کردیم
رفتن همان و برنگشتن همان!
لزوم همکاری دیپلماتیک ایران و انگلستان
از مبارزه با فساد تا همزیستی با آن
شفافیت، رمز مبارزه با فساد
سفر جانسون و روابط انگلیس و ایران
انگلیس تابع سیاست‌های آمریکاست
بی‌توجهی به محیط‌زیست تهران
آرمانخواهی دانشجویی
تصميم ترامپ؛ فرصتي كه نبايد بسوزد
جامعه ما امیرکبیرکُش شده است
کنایه یاسر هاشمی به علی‌اکبر ولایتی
جانسون؛ تعهد اجراي كامل برجام
هر روز از پشت تریبون صداوسیما به یکدیگر فحش می‌دهیم/ مرکز پژوهش‌های مجلس وضعیت وحدت در کشور را بررسی کند
روحانی لایحه بودجه ۹۷ را تقدیم مجلس کرد
روحانی: ریشه مسکن مهر غلط بود/بودجه امسال تبلور وعده‌های انتخاباتی است
حماس و فتح یکپارچه عمل خواهند کرد/ مقاومت مسلحانه تنها راه مقابله با تل‌آویو/ موضع منطقی، قطع روابط با اسرائیل است
حمایت اصلاح‌طلبان از دولت، نافی پیگیری وعده‌های روحانی نیست/ در دولت خاتمی هم سکوت جایز نبود
اقدام آمریکا در انتقال پایتخت رژیم صهیونیستی از پیش شکست خورده است
اقدامات اخیر ترامپ به ضرر حیات رژیم صهیونیستی خواهد بود
لاریجانی: طرح حمایت از آسیب‌دیدگان زلزله با اولویت رسیدگی می‌شود
سیاست‌های تنش‌آمیز ترامپ در خاورمیانه
اقدام ترامپ تبلیغی است نه عملی
مُسلِم از شمشیر خود بِسمِل فتاد!
اهداف سفر وزیر خارجه انگلیس به ‌ایران
سایه مرگ‌‌‌ بر سر احزاب سیاسی فعال
پوپولیسم؛ از ابزار انحطاط تا اهرم اصلاح
جزئیات جدید از عاملیت احمدی‌نژاد در اتفاقات ۸۸
دنیا از آرمان فلسطین عقب نشینی نمی‌کند
نتانياهو: تو تاريخ‌ساز شدي!
«جانسون» در تهران با يك بسته پيشنهادي
شایعه قتل محمود خاوری
دفاع «رئيسي» از نپرداختن ماليات آستان‌قدس
اعتراض ملي نمازگزاران به تصميم ترامپ
روحانی از نقد استقبال می‌کند/ احمدی‌نژاد در حال زمینه‌سازی برای انتخابات ۱۴۰۰ است
بیشتر
کد خبر: 66114 | تاریخ : ۱۳۹۶/۹/۱۴ - 14:19
منابع دریای‌خزر را دریابیم

منابع دریای‌خزر را دریابیم

یوسف مولایی - استاد دانشگاه

آرمان- سفر وزیر امور خارجه ‌ایران به مسکو، در واقع برای تعیین برخی از جزئیات فنی است هرچند که فرصت‌های بسیاری را درباره دریای خزر از دست داده‌ایم و منابع نفتی و گازی بسیاری سوخت شده است. رژیم حقوقی برای دریای خزر وجود دارد اما دیدگاه‌ها در ایران دراین خصوص متفاوت است. منع رژیم حقوقی دریای خزر کماکان مبتنی بر توافقات 1921 و 1940 است که میان ایران و اتحاد جماهیر شوروی منعقد شده است. درست است که خلأهایی در هر دو معاهده وجود داشت، اما به‌نظر می‌رسید که ظرفیت تصمیم‌سازی و تصمیم‌گیری برای طرفین را به وجود آورده بود. متاسفانه ‌این تعهدات را برخی از دولت‌ها نادیده گرفته‌اند که باعث فرصت‌سوزی در حق منافع ملی ایران شده است. در باب منابع، کشتیرانی نظامی و تجاری، ماهیگیری و مسائل دیگر دریای خزر، توافقات خوبی میان ایران و روسیه به‌وجود آمده بود، کما اینکه در زمینه شیلات و محیط‌زیست نیز توافقاتی صورت پذیرفته بود. اما به‌ناگاه‌ این رژیم حقوقی و در واقع مبنای تصمیم‌گیری تغییر کرد. نخست، قرار بر اجماعی شدن تصمیمات گذاشته شد، ولی باز هم همه‌چیز در این‌باره تغییر کرد. این اجماع در نهایت، به تصمیم‌گیری‌های دوجانبه و حتی چندجانبه میان کشورهای ساحلی انجامید. به‌طور مثال توافق جمهوری قزاقستان و فدراسیون روسیه در 1998 که توسط یلتسین و نظربایف به امضا رسید، در واقع درباره تقسیم قسمت‌های شمالی دریای خزر میان این دو کشور بود. بعدها این رویه شد و کشورها رو به توافق دوجانبه آوردند و به ‌این صورت تلاش کردند تا با تقسیم‌بندی‌های دو یا چند‌جانبه، قدرالسهم خود از دریا را افزایش داده و به همان ترتیب قدرالسهم ایران را کاهش دهند. تغییر مدل تصمیم‌گیری باعث بسته‌شدن دست ایران شد. البته اکنون در رابطه با منابع و امکانات دریا و سبد مدیریت منابع بستر و فلات قاره دریا مباحثی مطرح است که‌ ایران باید حداکثر استفاده را از این فرصت داشته باشد و از حقوق مسلم خود دفاع کند. در حال حاضر بهره‌گیری از کنوانسیون‌های اختصاصی شیلات، محیط‌زیست، منابع فسیلی دریاها و ترانزیت دریایی، بهترین راهکار پیش روی ایران است. در غیراین‌صورت، کار زیادی برای انجام‌دادن نمی‌ماند! بحث‌های تکنیکی و غیرحاکمیتی نیز وجود دارد که وزارت امور خارجه باید آنها را انجام دهد. اختلاف بر سر مفهوم دریا یا دریاچه‌ بودن نیز از قدیم محل نزاع کنوانسیون 1982 حقوق دریاها بوده و هست، اما این اختلاف نیز بی‌‌‌اهمیت خواهد شد. البته تا زمانی‌که ‌این کشورها به‌ این کنوانسیون نپیوندند، مفاد این کنوانسیون برای این کشورها لازم‌الاجرا نخواهد بود. متاسفانه هر 3 کشور تازه ‌استقلال‌ یافته حاشیه دریای خزر، از دسترسی به دریاهای آزاد محرومند و به همین دلیل از امضای این معاهده بین‌المللی سرباز می‌زنند. در حال حاضر مهم‌ترین موضوع دسترسی ایران به منابع نفت وگاز است که باید در این زمینه تلاش صورت بگیرد. وقتی در شمال دریای خزر مدل تصمیم‌گیری دوجانبه شد، این مدل به کشورهای دیگر هم سرایت کرد. در واقع آذربایجان و ترکمنستان نیز بر سر قسمت‌های میانی دریای خزر، به همین شکل اجماع کردند و ما در نهایت شاید بتوانیم با دیگر کشور‌ها اجماع دوجانبه داشته باشیم و البته باید به همین طرف حرکت کنیم. ما باید از وجود اختلاف میان ترکمنستان و جمهوری آذربایجان استفاده کنیم. در حال حاضر بیشتر اختلاف‌ها بر سر نحوه اعمال حاکمیت بر ساحل و فراساحل است. درباره 10 مایل دریایی نیز کشورها توافق کرده‌اند. درباره مسائل امنیتی و حضور نظامی و حتی تجاری کشورهای غیرساحلی و همچنین منابع فسیلی و جانوری دریا نیز باید توافقات را به‌شکل دوجانبه پیش ببریم و نباید منتظر تصمیم مبتنی بر اجماع باشیم.

 

ارسال دیدگاه شما

  • دیدگاه های ارسالی، پس از تایید مدیر سایت منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشند منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان پارسی باشند منتشر نخواهد شد.