انتخاب تاریخ:   /  /   
ارسال سوژه کانال تلگرام اینستاگرام سالنامه آرمان منتشر شد نخستین کنگره بزرگداشت آیت‌الله هاشمی رفسنجانی آرمان ملی شماره 63 آرمان ملی شماره 62 برلیان نت
آخرین خبرها پربیننده‌ترین خبرها
چاقوکشی و درگیری‌های منجر به قتل در تهران سر جای پارک/ انتقاد از سهل‌انگاری شهرداری در ساماندهی پارک‌های حاشیه‌ای
بار مالی ۲۰۰۰ میلیاردی رشد تعرفه‌های پزشکی برای بیمه سلامت
رانش تپه‌های باستانی در لرستان/ ۲۰ تپه باستانی در کوهدشت زیر آب رفت
۱۲۰۰ کیوسک مطبوعاتی و گل‌فروشی تهران هوشمند می‌شوند/ تعبیه پایگاه شارژ موتورسیکلت در کیوسک‌ها
از ویرانی کوی سازمانی‌ها تا عرق‌ریزان تابستانی در چادرها/ بعداز سیل اجاره‌خانه‌ها سر به فلک کشید/ نکند فراموش شویم!
بارش باران در محورهای شمالی کشور
ایران، بهشت تعطیلات کاری!
تشریح برنامه‌های معاونت ریاست‌جمهوری برای زنان سیل‌زده/ همکاری با وزارت کار در خصوص اشتغال زنان سرپرست خانوار
آمار فارغ‌التحصیلان بیکار بین ۱۷ تا ۴۰ درصد است/ حذف رشته‌های بدون بازار کار با درخواست دانشگاه‌ها
30 هزار خانواده کمیته امدادی در سیل آسیب دیدند/ دولت وام بلاعوض سیل‌زدگان را سریع پرداخت کند
کمبود دارویی در مناطق سیل‌زده نداریم/ بیشترین نگرانی، پس زدگی فاضلاب است
سفره‌های آب زیرزمینی هنوز تشنه‌اند
افسردگی، گرایش جوانان را به اعتیاد بالا می‌برد
کاهش جمعیت با افزایش سن ازدواج
نمی‌شود سنگِ دستمزدها را بست و سگِ قیمت‌ها را رها کرد/ حداقل ۱۰ سال مستمری به قیمت امروز به بازنشستگان پرداخت کنند/ دولت باید زیان فروش شرکت‌های شستا را یکجا بپردازد
نصب سردیس ۲۶ هنرمند در خیابان‌های تهران+ آدرس
احتمال وقوع فاجعه دروازه قرآن شیراز در اتوبان امام علی/ وقوع سیلاب در اتوبان‌های شمالی_جنوبی محتمل است/تونل‌های زیر اتوبان‌های تهران‌ پاسخگوی دبی سیلاب‌های شدید نیستند
بروز مخاطرات تنفسی در مناطق سیل‌زده با خشک شدن گِل‌ها / خطر شیوع بیماری‌های عفونی و انگلی در پی گرم شدن هوا
هشدار نسبت به سیلابی شدن مسیل‌ها در جنوب آذربایجان غربی/ تعطیلی مدارس در نوبت صبح
خبر خوش سردار اشتری؛ بخشیدگی و کسرخدمت سربازان مبتکر و نوآور برتر
هشدار نسبت به خطر بروز "سالک" در مناطق سیل‌زده
شهرفروشی خسارت سیل را افزایش داد
رنج روستاییان از سیلیِ سیل/ مسئولان به سراغ‌مان نیامدند/ با کنسرو و آب‌معدنی خسارت‌های ما جبران نمی‌شود
در نظر گرفتن سهمیه برای داوطلبان سیل‌زده در آزمون کارشناسی ارشد منتفی است
جزییات برگزاری امتحانات دانش‌آموزان در خوزستان
لزوم تحویل سریع غذا به سیل‌زدگان/روستاهای مجاور کانون ریزگردها در خطر افزایش دبی کانال آبرسانی
حقوق نسل‌های آینده را تاراج کرده‌ایم
حجم آب سدهای خوزستان به ۱۸ میلیارد مترمکعب رسیده است/ سیلاب‌ها برای بخشی از محیط‌زیست مفید بود/ پیک سیل را گذرانده‌ایم
آغاز ثبت نام طرح ترافیک خبرنگاری/ انتشار نام رسانه‌ها در سامانه شفافیت
۳ نوبته شدن امتحانات نهایی دانش‌آموزان مناطق سیل‌زده + جزییات
هفته‌آينده؛ سامانه بارشي جديد در جنوب
یک میلیون یتیم، زن بی‌سرپرست و بیمار سرطانی در خانواده مستمری‌بگیران داریم/ بازنشستگان دیگر نمی‌توانند گوشت کیلویی ۱۵۰ هزار تومان را بخرند/ شاهد استمرار تورم دو رقمی خواهیم بود
"انتشار فیلم‌های خصوصی" جزو بیشترین جرائم اینترنتی/ بانک‌ها تا ۴۰ روز دیگر مکلف به ارائه رمز یکبار مصرف به کاربران هستند
زیاد شدن حشرات در اطراف اردوگاه‌های سیل زدگان
شهرداران بودجه خرید پمپ ندارند/ فاضلاب به خانه‌ اهوازی‌ها سرازیر شده است/ مردم علاوه بر سیل‌بند، فاضلاب‌بند هم می‌سازند/ تا امروز بیماری شایعی گزارش نشده است
ضرورت ارتقای تاب‌آوری در بحران‌ها
زمان برگزاری آزمون ارشد به تعویق افتاد
جزییات پیامک اشتباهی واریز «بسته حمایتی» به مددجویان/به مناطق سیل‌زده آب معدنی نفرستید
۲۵۰ روستا در خوزستان زیر آب هستند/ ورود آب به اهواز منتفی است
آخرین اخبار از سیل خوزستان/ سرریز کرخه و دز به سمت اهواز
مناطق سیل‌زده نیازمند اقدامات عملیاتی هستند/ با بازدید‌های بی‌ثمر فقط وقت مسئولان استان گرفته می‌شود
میزان افزایش حقوق «زیر حداقلی بگیران» / آخرین وضعیت همسان‌سازی حقوق بازنشستگان
حمایت اقتصادی از تمامی سیل‌زدگان
حمایت اقتصادی از تمامی سیل‌زدگان
قانون هست؛ به قانون عمل نمی کنند
سد کرخه چهار سیلاب پیاپی را کنترل کرده است/ امکان فرار آب از سد وجود ندارد/ نمی‌شد زودتر دریچه‌های سد را باز کرد/ امکان شکستن سد وجود ندارد
سیل ۳۰ هزار هکتار از اراضی کشاورزی کرمانشاه را کاملا تخریب کرد/ بیشترین خسارت‌ها به گندم وارد شده/ به دلیل عملکرد بد بیمه‌ها بیشتر کشاورزان محصولاتشان را بیمه نمی‌کنند
دپوی داروهای "خاص" و "کمیاب" بیماران مناطق سیل‌زده تا پایان خرداد
اعلام جزییات تعرفه‌های پزشکی ۹۸/رشد ۸ درصدی تعرفه ویزیت پزشکان
خروش سیل در ایران و امواج رسانه‌ای
بیشتر
کد خبر: 88783 | تاریخ : ۱۳۹۸/۱/۲۱ - 10:52
سد کرخه چهار سیلاب پیاپی را کنترل کرده است/ امکان فرار آب از سد وجود ندارد/ نمی‌شد زودتر دریچه‌های سد را باز کرد/ امکان شکستن سد وجود ندارد
استاد علوم آب دانشگاه چمران:

سد کرخه چهار سیلاب پیاپی را کنترل کرده است/ امکان فرار آب از سد وجود ندارد/ نمی‌شد زودتر دریچه‌های سد را باز کرد/ امکان شکستن سد وجود ندارد

مرتضی زرگر معتقد است که امکان فرار آب از مخزن سد کرخه وجود ندارد همچنین شکستن این سد نیز امکان ندارد ولی سیلاب مازاد بر ظرفیت مخزن را، وارد زمین‌های فرودست می‌کند.

آرمان- به گزارش آرمان به نقل از ایلنا، رود کرخه در روزهای اخیر، اتفاقی تکراری اما با فاصله وقوع هزار ساله را به خاطر می‌آورد. بسیاری از متخصصان معتقدند که سیلاب‌های اخیر از رودخانه‌های سیمره، کشکان، گاماسیاب، قره سو، زال و الوند، در یک دوره بازگشت هزار ساله به بستر رودخانه کرخه بازگشته‌اند. سد کرخه که چند روز قبل توانسته بود سیلابی با دبی 6000 متر مکعب بر ثانیه را مهار کند، این‌بار پس از عبور آب از تراز 220 متری سطح دریا از پشت مخزن آن، سیلاب‌های خروشان و ویرانگری که در حوضچه‌های آرامش کنترل نمی‌شوند را، وارد اراضی پایین دستی خود کرد. دکتر مرتضی زرگر (استاد علوم آب دانشگاه شهید چمران اهواز) در رابطه با پایداری سد کرخه و شایعه فرار آب از مخزن سد، امکان تخریب و همچنین امکان گسترش سیلاب، به پرسش‌های خبرنگار ایلنا پاسخ داد.

گفته می‌شود سیلی که در حریم کرخه اتفاق افتاده در بازه زمانی هزار ساله بی‌سابقه بوده است. آیا این آمار درست است؟ اگر سد نتواند این سیلاب‌ها را کنترل کند، پس چه وظیفه‌ای دارد؟

سیل ورودی به سد کرخه طبق آزمایشی که انجام دادیم چیزی بین سیل پانصد ساله و هزارساله است اما به سیل هزارساله نزدیک‌تر است چون در هیدرولوژی دوره‌های بازگشت ما دوساله، پنج ساله، ده ساله، بیست ساله، پنجاه ساله، صد ساله، دویست ساله، پانصد ساله و هزارساله و ده هزارساله است و معمولا هیدرولوژیست‌ها بین این‌ها را آنالیز نمی‌کنند از نظر اوج، سیلاب هزار ساله است اما حجم سیلاب هم برای ما بسیار مهم است که بین پانصد ساله تا هزار ساله است. طبق آخرین مطالعات انجام شده در مورد سد کرخه که در دهه نود انجام شده است این سیل بین پانصد تا هزار ساله است. در رابطه با نقش سد باید بگوییم که سدها حجم نرمالی دارند و زیر این حجم سیلابی پایین دست را تهدید نمی‌کند. رقم سد کرخه در این رابطه تراز 220 متر نسبت به سطح دریا است که در زمان سیلاب باید تا این سطح، سد پر شود و پس از آن مجددا خالی شود برای ورود سیلاب بعدی آماده شود. و تا تراز 220 هم همین اتفاق افتاد و خروجی کنترل شده بود و خسارتی وارد نشد.

مگر ظرفیت اسمی مخزن سد کرخه 6 میلیارد متر مکعب نیست؟

این در تراز 226 است نه در تراز 220. فکر می‌کنم عدد دقیقش در این تراز 5 میلیارد و دویست و هفتاد میلیون متر مکعب است. تا تراز دویست و بیست آبگیری شده است و بعد از آن سد وارد حجم کنترل سیلابش می‌شود. در تمام استانداردها گفته می‌شود که شما حق ندارید بالاتر از رقم نرمال در مدت زمان طولانی بمانید و حجم سد فقط برای تثبیت سیلاب استفاده می‌شود نه برای آبگیری بلندمدت و علتش این است که ممکن است سیل دیگری بیاید. بین تراز دویست تا 226 یک میلیارد متر مکعب هم در نظر گرفته شده است برای کنترل سیلاب و تسکین آن. الان تراز مخزن سد کرخه 224/7 است. واحد شمارش آن هم متر نسبت به سطح دریاست.

یعنی تراز 220، معادل ارتفاع از پی تا تاج سد نیست؟

خیر؛ این از نقطه صفر نقشه‌برداری ایران است. در کنترل سیلاب در مخازن سدها گفته می‌شود که فقط تا سیل صد ساله قابل کنترل است و جالب است که بدانید در طراحی سد کرخه فقط تا دوره بازگشت بیست ساله طراحی شده است درحالی‌که الان سیل هزار ساله آمده است! شما باید طوری مدیریت کنید که هم به سد خسارت وارد نشود و هم حداقل خسارت ممکن را به پایین دست وارد کنید.

یعنی هیچ‌ کجای دنیا مرسوم نیست که سدی را برای دوره بازگشت سیل‌های پانصد ساله، هزار ساله و ده هزار ساله طراحی کنند؟

خیر؛ هیچ سدی برای سیلاب هزار ساله کارایی ندارد! نهایتا سدها برای سیلاب صد ساله یا بطور ماکزیمم دویست ساله طراحی می‌شوند. سیل هزار ساله به این معناست که سیلابی که احتمال وقوعش در هر سال، یک هزارم درصد است رخ داده است. ما نمی‌توانیم برای چنین سیلی مخزن بسیار بزرگی بسازیم و هزینه کنیم. حتی در طرح‌های حفاظت از شهرها  هم تا سیل دویست ساله را پیش‌بینی می‌کند. چون هرچه مخزن بزرگ‌تری در نظر گرفته شود و سازه ایمن‌تری مورد نظر باشد هزینه‌های بیشتری را به همراه داشته باشد و به جایی می‌رسد که با هزینه‌های وقوع سیل احتمالی برابری می‌کند و آن سازه غیراقتصادی می‌شود!

در حال حاضر ساخت این سد با این مصالح اقتصادی بوده است یا خیر؟ سد کرخه خاکی است و این سد خاکی هم با امکان بروز خطر سیلاب هزارساله مواجه شده است. چرا از ابتدا سد را خاکی ساختند؟ این‌طور گفته می‌شود که آب اگر از تاج سد خاکی سرریز شود بسیار خطرناک خواهد شد؛ این گزاره منطبق با واقعیات علمی هست؟

انتخاب بدنه یک سد تابع بسیاری از عوامل است. مثلا اینکه دره یک سد به چه صورت است یا مصالح نزدیک به آن سد به چه شکل هستند. در محدوده‌ای که سد کرخه ساخته شده است امکان احداث سد بتونی وجود ندارد. دره‌ای که در آنجاست بسیار عریض است و شما هیچ سد بتونی را پیدا نمی‌کنید که طولش سه کیلومتر باشد. سد کرخه کمتر از بیست سال پیش آبگیری شده است و در طول این مدت، تمام سیلاب‌های بالادستش را کنترل کرده است و از جمله سیلی که بسیار بزرگ‌تر از این بوده است. از مهر سال گذشته تاکنون سد کرخه چهار سیلاب بسیار بزرگ را کنترل کرده است. به فاصله سه روز قبل ما سیلی داشتیم که بیش از6000 و تا حدود 8000 متر مکعب بوده است و این در حالی است که مخزن سد کرخه روی 216 تا 217 بوده است و در حال نزدیک شدن به تراز 220 بوده است.

چرا مخزن سد زودتر خالی نشد؟ باز نکردن دریچه‌های سد از ترس خشکسالی بوده است؟

خالی کردن مخزن با دبی‌های بیشتر، منجر به خسارت به پایین دست می‌شود. تا زیر تراز 220 شما نمی‌توانید به پایین دست خسارت بزنید. در آن‌زمان تراز پایین‌تر از 220 بود. در سیل پنج فروردین ورودی کرخه به 6000 متر مکعب بر ثانیه رسید و ترازش 220 بوده است و خروجی آن حدود ششصد متر مکعب بوده است تا به پایین دست خسارت وارد نکند. مشکل در سد کرخه این بود که به فاصله سه روز بعد مجددا سیل بزرگی اتفاق افتاد. وگرنه این سد سیل 6000 متر مکعبی را هم کنترل کرده بود. اگر فاصله بین این دو سیلاب ده روز می‌شد این سیلاب هم کنترل می‌شد. ما چنین چیزی را هرگز نداشته‌ایم و این فاصله در بروز سیلاب‌های بزرگ پیاپی بی‌سابقه است.

آیا شایعه فرار آب از سد کرخه صحت دارد؟

خیر؛ چنین چیزی نیست. البته رشته تخصصی من سازه‌های هیدرولیکی نیست اما تا جایی که در جلسات حضور داشته‌ایم کسی راجع به این موضوع صحبت نکرده است. در حال حاضر مخزن یک متر و سی سانتی‌ متر دیگر جا دارد که اگر بارندگی شدید دیگری در حال حاضر اتفاق بیافتد، دیگر سد کرخه به هیچ وجه توانایی کنترل آن‌را نخواهد داشت.

امکان بروز خطر برای سد وجود دارد؟ یعنی امکان شکستن و یا شسته شدن بخش‌هایی از سد محتمل است؟

خیر؛ اما مجبور می‌شود هر آنچه واردش می‌شود را به زمین‌ها و شهرها و روستای پایین دستی سد بفرستد و خسارات شدیدی وارد می‌شود.

ارسال دیدگاه شما

  • دیدگاه های ارسالی، پس از تایید مدیر سایت منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشند منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان پارسی باشند منتشر نخواهد شد.