انتخاب تاریخ:   /  /   
ارسال سوژه کانال تلگرام اینستاگرام سالنامه آرمان منتشر شد نخستین کنگره بزرگداشت آیت‌الله هاشمی رفسنجانی آرمان ملی شماره 63 آرمان ملی شماره 62 برلیان نت
سیاسی
آخرین خبرها پربیننده‌ترین خبرها
پذیرش یک ننگ به‌خاطر جذابیت سفر اروپایی!
اختیارات و راهبرد انتخاباتی
پشت پرده حادثه 2نفتکش ژاپنی
رایزنی دوجانبه و چند جانبه تنها راه کاهش مشکلات منطقه ای است
چابهار؛ الگوی مقابله با تحریم‌ها
ایراد شورای نگهبان به لایحه تابعیت فرزندان/ انتخابات سال ۸۸، انتخابات سالمی بود
اخلال در حمل نفت از خلیج فارس
ممنوع‌التصويري رامبد فرش قرمز براي اسكويي
ترامپ را شایسته مبادله پیام نمی‌دانم
سیاست خارجی ایران مبتنی بر همکاری و سیاست برد – برد است/ اعلام آمادگی تهران برای مشارکت در طرح‌های توسعه‌ای کشورهای عضو سیکا
مذاکره قلدری‌های ترامپ را افزایش خواهد داد
مهلت ۴ ماهه رهبری برای اصلاح ساختار اقتصادی به پایان می‌رسد و انتظارات برآورده نشده است/ ای‌کاش کلمه «تا» به مصوبه افزایش حقوق‌ها اضافه نمی‌شد
بازار سرمایه اعتنایی به تحریم‌های جدید آمریکا ندارد
ایران خواهان ثبات، امنیت و توسعه افغانستان است
کودکان زنان ایرانی با پدر خارجی در آمارهای رسمی نیستند/ امیدوارم ایرادهای شورای نگهبان پیش از آغاز سال تحصیلی جدید برطرف شود
عفو و تخفیف ۵۸۲ نفر از محکومین تعزیرات با موافقت رهبری
ترامپ را شایسته مبادله پیام نمی‌دانم/ با آمریکا مذاکره نخواهیم کرد
برای قضاوت در مورد دستاوردهای سفر آبه زود است/ تا زمانی که آمریکا در برجام حضور ندارد، میانجی‌ها موفق نمی‌شوند/ توکیو به تلاش خود ادامه می‌دهد
روحانی: اعضای برجام به تعهدات خود عمل کنند/ در عراق و سوریه برای صلح جنگیده‌ایم
واکنش قاطع «ظریف» به ادعاهای آمریکا
نقد با هتاکی فرق دارد/ ترامپ روزی ۱۲ دروغ می‌گوید/ صاحبان رسانه خدا را در نظر داشته باشند/ هرجا که در دنیا نام آدم‌کشی است نام سعودی‌ها هم هست
یک کمیته حقیقت‌یاب برای حوادث تنگه هرمز تشکیل شود/ کشورهای منطقه «معاهده منطقه‌ای» ایجاد کنند
تخریب قبور ائمه بقیع نتیجه مذاکره بود/ فکر نکنید مذاکره پیروزی بدون خونریزی است/ شما مرد و زن، چهل سال ایستادید الان هم بایستید
دو شیء پرنده به نفت‌کش ژاپنی آسیب رساندند
رهبری در دیدار با «آبه» موضعی اصولی گرفتند/ انفجار دو نفتکش ژاپنی نشان می‌دهد هرگونه نزدیکی ایران و آمریکا خلاف خواست «تیم بی» است/ از فرصت رایزنی‌ها بی‌بهره نمانیم
هیچگونه ابهامی در خصوص وضعیت خدمت وظیفه معاون تعاون وزرات رفاه وجود ندارد
شینزو آبه حامل پیام‌هایی به تهران است/ تنها راه حل میان تهران-واشنگتن گفت‌وگو است/ پایان دیپلماسی به معنای آغاز جنگ است/ مذاکره باید شفاف و بر مبنای احترام متقابل باشد
سفر آبه و پژواک‌های آن در ۳ سطح تحلیل
بقایی به زندان برگشت؛ مشایی کو؟
یک گام دیگر برای مبارزه با فساد اما بشرطها و شروطها
آمریکا می‌خواهد ایران را مخالف مذاکره نشان دهد
میانجیگری به جایی خواهد رسید؟
انتقاد از سياست خارجي‌ در دو مجلس
اگر توان دفاعي ايران نبود؛ تروريسم پيروز مي‌شد
برای پدرم ماهواره نصب کرده‌اند
تهران مقصد سفرهای دیپلماتیک
راز تغییر مواضع دولت ژاپن
اروپا به جاي معجزه فقط «اقدام»كند / حفظ برجام به سود همه طرف‌هاست
رازگشايي از ماجراي اشغال سفارت آمريكا
خجسته: با شفاف‌سازی اموال و دارایی‌های مسئولان جلوی بسیاری از مفاسد گرفته می‌شود
قالیباف درصدد تبری جستن از اصولگرایان است
توکیو علاقه‌مند به سرمایه‌گذاری در خاورمیانه است/در هفته‌های اخیر شاهد حضور مدیران بلندپایه شرکت‌های ژاپنی در ایران بودیم/ ژاپنی‌ها بهترین گزینه برای اجرای پروژه‌های مشترک هستند
عامل شهادت ۲ مأمور نیروی انتظامی اعدام شد
اروپا اگر نگران است به تعهدات برجام پایبند باشد/ هایکو ماس ماده ۳۶ برجام را مطالعه کند
جزئیات اجرای قانون رسیدگی به اموال مسئولان
پاسخ اسماعیلی به سوالاتی درباره شماره اعلامی دادسرای ارشاد، شایعات پرونده نجفی، آزادی نزار زکا، پرونده، حسین فریدون و مهناز افشار و همسرش
موفقیت آبه بستگی به هنر دیپلماسی او دارد/ برای جلب اعتماد ایران، آمریکا باید به برجام بازگردد/ خروج کامل تهران از معاهده هسته‌ای برای واشنگتن ترسناک است/ ژاپن امیدوار است با کاهش تنش‌ها، واردات نفت را از سر بگیرد
سفر نخست وزیر ژاپن در چارچوب روابط سنتی و دیرینه دو کشور انجام می شود
باید بپذیریم که در جنگ اقتصادی هستیم
بیشتر
کد خبر: 88983 | تاریخ : ۱۳۹۸/۱/۲۷ - 13:42
ضرورت بازنگری در سیاست جنایی قضایی

ضرورت بازنگری در سیاست جنایی قضایی

علی نجفی توانا - حقوقدان- استاد دانشگاه

آرمان- مبارزه با فساد به عنوان یک پدیده مخرب نسبت به ارزش‌های مادی و معنوی در یک جامعه معمولا برای تقلیل یا ریشه کن کردن آن مستلزم تدبیر، برنامه‌ریزی و تدوین مقدمات است. قطعا بعد از وقوف به علت و عوامل فساد که نتیجه آسیب شناسی دقیق است، هر مجموعه توان سخت‌افزاری و نرم‌افزاری در برخورد با این پدیده می‌توان استفاده نمود. هرگونه تعجیل، اشتباه، ذهنیت‌گرایی، تبعیض، تسامح و تساهل در مبارزه با این پدیده منحوس که مانند یک غده سرطانی موجب خواهد شد که این پدیده به عنوان یک رویکرد غالب ریشه در تمام اطراف و اکناف نظام مدیریتی تنیده و باعث روزمرگی ایمنی قوای متولی مبارزه با آن می‌شود. چراکه این بیماری تنها آماج مالی و اقتصادی را هدف قرار نمی‌دهد بلکه برای دواندن ریشه‌ها و غلبه کامل بر یک سیستم مظاهر قانونگرایی، اخلاق و مدیریت سالم را نیز مدنظر قرار می‌هد. چراکه با وجود یک نهاد اداری، مدیریتی، قضایی، نظارتی سالم اصولا امکان فساد اقتصادی در یک جامعه وجود نخواهد داشت. داستان فساد در کشور ما قصه عجیبی دارد. تا آنجا که به خاطر دارم در دو، سه دهه بحث مبارزه با فساد و از مقامات ارشد کشور تا نهادهای متصدی امر تاکید، توصیه و تحکم مبارزه با این پدیده را مرتب و مکرر تکرار می‌کنند اما نتیجه‌ای مطلوب عاید نمی‌شود. ‌ای‌کاش فساد اقتصادی فقط اهداف مالی را صرفا مدنظر قرار می‌داد. اما چنانچه گفته شد برای ارتقای فساد در این جامعه، مفسدین، مبتکرین اقدامات اقتصادی باید لوازم کار را فراهم کنند و در نتیجه تمام هم خود را مصروف مبارزه با افراد و سازمان‌های نظارتی حاکم در آن بخش نموده و بدین ترتیب بستر لازم را فراهم می‌آورند. متاسفانه گستره فساد دراین حد هم ختم نمی‌شود بلکه اصول اخلاقی و اعتقادی و باورهای انسانی را در جامعه تضعیف نموده و به تدریج نوعی فرهنگ ماکیاولیستی به عنوان رویکرد غالب در مردم یعنی قربانیان اصلی فساد ایجاد و با از بین رفتن قباحت انحراف اقتصادی، جامعه نیز به تدریج با الگوبرداری از مسببین فساد و با توجه به توفیقات اقتصادی فراوان آنان به این فرهنگ عادت می‌کنند و به تدریج خود وارد عرصه چنین رویکردی می‌شوند و نهایتا از فعالان آن محسوب خواهند شد. در نتیجه ملت به عنوان قربانیان فساد با از دست دادن اعتماد به خروجی فعالیت نهادهای مبارزه با فساد اعتماد خود را از دست داده و به نوعی با خو گرفتن به روش‌های غالب در مراودات و ارتباطات اجتماعی، فرهنگ فساد، فرهنگ غالب شده. اخلاق، فضایل انسانی، اعتقادات دینی به حاشیه کشانده خواهد شد. اظهارات جناب آقای رئیسی، ریاست قوه قضائیه در این زمینه می‌تواند بسترساز امیدی برای حرکت علمی‌تر و کارآمدتر قوه قضائیه آنهم به صورت عملگرا و شعوری در مبارزه با فساد شود. قطعا اگر این بیانات با تمهید لوازم و تهیه و تدارک علمی و عملی توام گردد، حداقل در بخش مبارزه با فساد اداری و رانت می‌تواند موثر واقع گردد. نکته مورد تاکید ایشان در خصوص تحفظ رسانه‌ها و قطعا به نوعی گفتمان متولیان در برخورد با فساد هر اشاعه و بمباردمان اطلاعات در این زمینه بسیار قابل توجه است، زیرا از لحاظ جامعه شناسی و همچنین روانشناسی اجتماعی ثابت گردیده که به نوعی این شیوه اطلاع رسانی موجب قباحت‌زدایی فحشا با اصطلاح فقهی تشیع خواهد شد. و در واقع ضمن ایجاد احساس ناامنی و تقلیل اعتماد مردم به مبارزه موثر با فساد از بین رفتن قباحت فساد آنهم در نزد یقه طلایی‌ها یعنی صاحبان زر و زور وابسته به قدرت، موجب خواهد شد که با الگوبرداری این شیوه نامیمون به عنوان یک رویکرد کارآمد و مقرون به موفقیت در روابط اقتصادی و اجتماعی تعمیق گردد. ضمن آنکه با کمال تاسف باید گفت در مراجع قضائی که علی‌القاعده باید حافظ و ناظر بر اجرای قانون باشند، متهمی که در مرحله اتهام قرار دارد و به نوعی اصل برائت در جریان پرونده به نفع متهم حاکم است، افشای اسامی افراد آنهم افرادی که بعضا توسط همین رسانه‌ها مقبول افکار عمومی بوده‌اند، و یا به عنوان مسئولان رده بالای کشور مورد اعتماد مردم قرار گرفته اند، خود عامل مضاعفی برای سلب اعتماد عمومی خواهد شد. به نظر می‌رسد رویکرد آقای رئیسی در شروع کار، با توجه به اظهارات و اقدامات ایشان، می‌تواند باعث امیدواری بیشتر و عملی در مبارزه با فساد گردد. لذا بر خود واجب می‌دانم چند توصیه به عنوان یک فعال صنفی در جامعه حقوقی کشور و یک معلم کوچک در پیوند با حاکمیت قانون و مبارزه با فساد داشته باشم. اولا) پیشنهاد می‌شود که برای مبارزه موثر با فساد موجود با تشکیل تیمی از متخصصین این پدیده مورد آسیب شناسی علمی قرار گیرد. قطعا این تیم باید متشکل از متخصصین مستقل که تابع اصول علمی و قانونی باشند، انجام شود. بر مبنای برآیند مطالعات عینی و میدانی چنین گروه متخصص اقدامات پیشگیرانه کیفری چه به صورت کنشی و واکنشی یعنی نظارتی و قضائی به عمل آید و درضمن تحلیل علمی ناشی از این آسیب شناسی به قوه مقننه و قوه قضائیه ارسال تا آنان نیز بر تکیه بر واقعیت‌های عینی سیاست جنایی تقنینی و اجرایی را ساماندهی مجدد کنند. ثانیا) با لغو شیوه دادرسی مرسوم در به اصطلاح دادگاه‌های رسیدگی به مفاسد، قوانین آمره موجود و موضوعه را مجددا حاکم نمایند. زیرا بر فرض محکومیت افراد واقعا مفسد اقتصادی چون قوانین آمره از لحاظ مرور زمان، حق دفاع متهم و شرایط دادرسی عادلانه کاملا در این برآیند دادرسی ممکن است رعایت نگردد، اعاده وضع به حالت سابق، موجب اعاده شأن دستگاه قضا و زدودن بهانه‌ها از بهانه‌گیران خواهد بود. بدیهی است در صورت نیاز به قوانین ماهوی به هر شکلی، ریاست محترم قوه قضائیه می‌تواند با استفاده از طرح‌های دو یا سه فوریتی لوایح مورد نیاز را با توجه به ضرورت فسادزدایی و همکاری قوای دیگر به مجلس برده و تصویب آن را داشته باشد. در نتیجه خلأ موجود بر فرض وجود منتفی خواهد شد. ثالثا) در تیم قضات رسیدگی کننده قطعا نوعی جابه‌جایی و جایگزینی و استفاده از قضات توانمند به نظر لازم می‌آید. تمرکز پرونده‌های فساد اقتصادی در چند شعبه معدود، شائبه مهندسی قضاوت را ممکن است ایجاد کند. رابعا) پیشنهاد می‌شود که روش گزینش تعداد معدودی وکیل برای دفاع از موکلین به سرعت تغییر یابد چراکه این شیوه نقطه تاریکی در نظام تقنینی مجلس و قضائی خواهد بود. چراکه در وهله اول، اجبار متهمان به انتخاب وکیل خود از میان عده‌ای وکلای معدود نقض حق قانون اساسی و دادرسی منصفانه و عادلانه خواهد بود. زیرا در وکالت چنانچه حضرت ایشان واقفند حق اختیار وکیل نباید معدود و منحصر گردد. در مرحله دوم، چنین شیوه‌ای موجب تشریفاتی شدن حق دفاع و ایجاد رانت برای وکلای معدود خواهد بود و در حالت سوم محروم کردن جامعه وکلای کشور از حضور در مراجع قضائی و دفاع از موکلینی که به آنها مراجعه می‌کنند اما برخلاف قانون اساسی و حقوق صنفی و قانون آیین دادرسی امکان دفاع از موکلینی که به آنها مراجعه می‌کنند، سلب می‌شود و این هرمان غیرعادلانه و غیرقانونی است. مزید استحضار ایشان قبلا طی درخواستی شخصا به عنوان رئیس کانون از جناب آقای لاریجانی تقاضای حذف این تبصره گردید و جناب لاریجانی تا چند سال به دلیل تبعات منفی این قانون اجرای آن را به تعویق انداختند. لذا به نظر ضروری است که در اولین قدم برای ایجاد تعادل در فرآیند عدالت قضائی تبصره ماده 48 قانون آیین دادرسی کیفری حذف گردد. و نکته پایانی اینکه با توجه به صراحت قانون دستور فرمایند که به صورت فعلی اطلاع رسانی غیرمعمول درخصوص متهمان تا زمان صدور حکم قطعی قابل اجرا خودداری شود. با توجه به عملکرد جناب آقای رئیسی در مدیریت قضائی و نوع گفتمان و عملکرد ایشان در مدیریت، امید است که با اتخاذ تدابیر علمی و عملی، تحولی در نظام قضائی کشور که قلب تپنده عدالت اجتماعی است، فراهم آورد.

 

ارسال دیدگاه شما

  • دیدگاه های ارسالی، پس از تایید مدیر سایت منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشند منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان پارسی باشند منتشر نخواهد شد.