انتخاب تاریخ:   /  /   
ارسال سوژه کانال تلگرام اینستاگرام سالنامه آرمان منتشر شد نخستین کنگره بزرگداشت آیت‌الله هاشمی رفسنجانی آرمان ملی شماره 63 آرمان ملی شماره 62 برلیان نت
اقتصاد
آخرین خبرها پربیننده‌ترین خبرها
تخصیص یارانه، راهکاری منسوخ است/ اینستکس جدی نیست/ ترامپ به مذاکره فرسایشی علاقه دارد/ روسیه به اندازه گذشته قدرت ندارد/ مواجهه مستقیم و خشونت آمیز با تهران راه‌حل مناسبی نیست
تحریم‌ها با معیشتِ مزدبگیران چه کردند؟ / حق اضافه‌کاریِ کارگران در کام کاهش سطح تولید
مدیریتِ سیاسیِ صندوق‌هایِ بازنشستگی آتش بر جان آنها می‌افکند/ در سازمان تامین اجتماعی مدیریتِ «فست فودی» حاکم است
قیمت‌های سرسام آور لاستیک کامیون‌ها در بازار آزاد!
با وجود سیاست‌های نئولیبرالی نیازی به توطئه خارجی نیست/ اگر دلار 8 هزار تومان شود، مردم از فرط شادی دوباره به این دولت رای خواهند داد/ تنش در منطقه به نفع آمریکا و روسیه است
جایگزینی برای نفت و فرآوردهای نفتی ایران نداریم/ تاجران ایرانی برای استفاده از امتیازات تعرفه‌ای افغانستان زعفران‌شان را به اسم ما صادر می‌کنند
ضرورت اولویت‌بندی مولفه‌های شفافیت
معافیت عراق از تحریم‌های واشنگتن علیه ایران در زمینه انرژی
نفت ایران، برگ برنده چین در مقابله با آمریکا
واردات خودرو دست دوم باعث ایجاد فضای رقابتی در بازار می‌شود/ خودروساز ملزم به انتشار قیمت و سودش نباشد، هرکاربخواهد انجام می‌دهد
فرهنگ‌سازی و الزام‌آوری؛ پیش‌شرط موفقیت «شناسنامه شغلی»
حاشیه‌نشینی مقصد بعدی مهاجران تهرانی
متهم: به پیشنهاد مهدی شمس متواری بودم/ داشتن پاسپورت دیپلماتیک برایم ارزش داشت/ هیچ نفتی نفروختم
تخصیص ارز ترجیحی؛ تشدید فقر مطلق
آمریکا هیچ دلیلی برای بازگرداندن تحریم‌ها علیه تهران نداشت/ آژانس به ندرت دربرابر ایالت متحده ایستادگی می‌کند/اروپا با اقدامات دیپلماتیک مانع بدتر شدن شرایط شود/ تهران ابتکار عمل را از کاخ سفید بگیرد
آمریکا به قوانین بین‌المللی پشت پا زده است/ واکنش اروپا به خروج آمریکا از برجام ضعیف بود/ با داعش دیگری رو‌به‌رو خواهیم بود/شاهد رشد طرفداران فاشیسم هستیم/ اروپایی‌ها اینستکس را اجرایی کنند
برخورد دولت با پرمصرف‌ها از امروز
شرایط تاب آوری برای گذر از هر بحرانی را داریم/ هیچ چیز ما را غافگیر نخواهد کرد/ بازار تهاتر مرزی در حال شکل‌گیری است
صدور آرای پرونده ۳ متهم پرونده مفاسد اقتصادی/ حسین هدایتی به ٢٠ سال حبس محکوم شد
واگذاری خودروساز‌ی‌ها؛ ازحرف تا عمل
آمریکا برای جلوگیری از کاهش ارزش دلار از جنگ با ایران اجتناب می‌کند/ تحریم نفت ایران کاهش رشد اقتصاد جهانی را به دنبال دارد/ کشورهای حوزه خلیج فارس به شدت از قدرت ایران در منطقه می‌ترسند
مردم دیگر قدرت خرید خانه ندارند/ با وام‌های فعلی نمی‌توان صاحب خانه شد/ تسهیلات مسکن حداقل باید ۶۰۰ میلیون تومان باشد
افزایش ۹.۵ درصدی قیمت CNG از امشب
سید هادی رضوی: رسانه‌ها حرف‌های نماینده دادستان را تیتر می‌کنند!
کاهش ۵۰۰ هزار تومانی سکه در ده روز گذشته/ احتمال کاهش سکه هنوز وجود دارد
عزل و برخورد در انتظار دو شغله‌ها
تاثیرات مخرب شوک ارزی بر "اجاره‌نشین‌ها"
گشایش درهای اقتصاد به روی مردم
جزئیات شرایط جدید بازگشت ارز صادراتی در سال ۹۸
دخالت دولت در اقتصاد ريشه در بوروكراسي دارد/ تسهیلات تکلیفی عامل سودهای بادآورده غیرتولیدی / سازمان پرقدرت؛ راهکار رفع دخالت‌‌های غیرلازم در اقتصاد
مهاجرت بي‌صداي‌كار آفرينان
عبرت‌گیری از سیاست‌های ارزی سال ۹۷
پتروشیمی‌ها 20 درصد گران‌تر از قیمت صادراتی به ما کالا می‌دهند/ برای تامین ظروف شب‌های قدر آماده‌ایم/ به دلیل کاهش قدرت خرید مردم، فقط به صادرات امید داریم
دستگاه‌های اجرایی موظف به انجام اقداماتی برای «رونق تولید» شدند
فروش نفت‌مان به صفر نخواهد رسید/ راه‌های دور زدن تحریم‌ها را به خوبی می‌دانیم/ هند و چین غیر از چای و برنج کالاهای دیگری هم برای مبادله دارند
۲سناریو برای اشتغال۹۸/ چرا یک میلیون شغل در کشور ایجاد نشد؟
اصولگرایان در انتخابات هیات رئیسه دوره قبل هویت خودشان را زیر سوال بردند/کلی‌گویی مُد شده است/ هر ارگان روزانه یک گام در جهت امید مردم بردارد
احتمال واگذاری سهام دولت در سایپا و ایران‌خودرو به زودی
ظریف: کمیسیون مشترک برجام به تعهداتش عمل کند/ اسرائیل و حکام مرتجع در حال سیطره بر آمریکا هستند
نماینده دادستان: رضوی متهم خُرد نیست/ متهم با تشریفات در خیابان تردد می‌کرد/ رضوی بعد از اخذ تسهیلات به ۵۰ کشور سفر کرده است
واردات خودروهای دست دوم، دردی از بی‌خودرویی اقشار کم‌درآمد دوا نمی‌کند
طرح «تسهیل و رفع موانع تولید» در جهت رونق تولید و توانمندسازی بنگاهها به تصویب رسید
دولت‌ها به تشكل‌ها ی‌صنفي تكيه نمي‌زنند
جنگ اقتصادی در حال از دست دادن کارکرد خود است
صادرات نفت به مشتریان سنتی ایران ادامه دارد
راهی جز سهمیه‌بندی نداریم/ دولت باید از غول‌های مالتی‌میلیاردر که در تحریم رشد می‌کنند، مالیات بگیرد/ هنوز اقتصاد مقاومتی را جدی نگرفته‌ایم
افت دلار، قیمت طلا را کاهشی کرد
بهمنی: کوپنی شدن کالاها مُسکن موقتی است/باید به سمت افزایش ظرفیت تولید حرکت کرد
تهاتر نفت با کالا یا ارز تفاوتی ندارد/ مسیرهای‌ جدیدی برای تسویه حساب ارزی پیدا می‌کنیم
بیشتر
کد خبر: 89103 | تاریخ : ۱۳۹۸/۲/۲ - 16:24
بنزین گران می‌شود؟

بنزین گران می‌شود؟

آرمان- زینب مختاری: در روزهای اخیر زمزمه‌ سهمیه‌بندی بنزین و دونرخی‌شدن آن دوباره به گوش می‌رسد. بازار شایعات زمانی داغتر شد که سران قوا نیز در جلسه شورای عالی هماهنگی اقتصادی، سناریو‌های مختلف در باب مدیریت مصرف سوخت در کشور را بررسی کردند. از سوی دیگر گفته‌ می‌شود آیین‌نامه نهایی افزایش ۵/۹درصدی قیمت CNG تدوین و جهت اجرا در دستور کار قرار گرفته و بر این اساس، از اول خرداد سال جاری از ۴۱۴تومان در مترمکعب به ۲/۴۵۳تومان در مترمکعب افزایش خواهد یافت؛ گفتنی‌ست در این مصوبه سه شرط برای افزایش قیمت CNG در نظر گرفته شده که سهمیه‌بندی و افزایش منطقی قیمت بنزین یکی از این شروط خواهد بود. این اخبار توانسته‌اند گمانه‌زنی‌ها درباره تغییر در شیوه عرضه بنزین را تقویت کند.

پس از افزایش نرخ ارز در سال گذشته، مصرف سوخت در کشور به‌شدت افزایش یافت؛ این امر تعجب همگان را برانگیخت. بررسی‌ها نشان داد مقادیر قابل توجهی از بنزین ارزان ایران، از مرزهای شرقی و غربی کشور و حتی از طریق دریا، به کشورهای همسایه قاچاق می‌شود. در حقیقت تفاوت قیمت بنزین در ایران و کشورهای همسایه، قاچاقچیان سوخت را ترغیب کرده بود تا برای کسب سود از مابه‌التفاوت نرخ بنزین و ارز در ایران و کشورهای همجوار، دست به کار شوند. بنزین ارزان ایران که حدود یک‌دهم بنزین آزاد ( یا فوب خلیج فارس) قیمت دارد، با یارانه دولتی تولید و وارد می‌شود که در صورت قاچاق در حقیقت اتلاف منابع ملی به نفع دلالان سوخت است. همچنین آمارهای مصرف بنزین که بخشی از آن را همین قاچاق تشکیل می‌داد، دورنمای تاریکی را برای مصرف سوخت در کشور ترسیم کرده و خبر از آن می‌داد که ایران در آینده‌ای نه‌چندان دور تبدیل به واردکننده بزرگ بنزین خواهد شد. این تحولات نگران‌کننده دولت را بر آن داشت تا با جدیت موضوع کنترل بازار سوخت کشور را مد نظر قرار داده و از همین رو، بحث سهمیه‌بندی در راستای کنترل مصرف و بازگشت کارت‌های سوخت با هدف جلوگیری از قاچاق کالا دوباره مطرح شود. دولت پیشنهاد سهمیه‌بندی را در لایحه بودجه 98 کل کشور گنجاند، اما نمایندگان مجلس با تمامی سناریوهای مطرح‌شده برای حل مشکل بنزین مخالفت کردند تا این بند از لایحه مصوب نشده و از دستور کار خارج شود. بدین ترتیب بحث افزایش قیمت سوخت یا چندنرخی شدن آن و نیز بازگشت کارت سوخت منتفی تلقی شد. گفتنی‌ست در همین زمان، دولت در تداوم روند دولت الکترونیک، اقدام به اتصال یکی از کارت‌های بانکی مالکان خودرو به سامانه سهمیه‌بندی سوخت کرده و زیرساخت‌ها را برای اجرای سهمیه‌بندی آماده کرده بود. به هر روی با ورود به سال 98، بحث سهمیه‌بندی دوباره مطرح شده است و به نظر می‌رسد دولت به دنبال آن است که یا از طریق تنظیم لایحه و تقدیم به مجلس یا از طریق تصمیم‌گیری در شورای عالی هماهنگی اقتصادی حرف خود را به کرسی نشانده و به بازار آشفته سوخت سروسامان بدهد.

تخصیص سهمیه به فرد یا خودرو؟

صاحب‌نظران اقتصاد انرژی همواره بر حذف تدریجی یارانه انرژی و از آن جمله سوخت و بنزین تاکید کرده‌اند. تداوم پرداخت این یارانه از سویی با عدالت ناسازگار است و از سوی دیگر نیز عامل اتلاف انرژی در ایران شده است. همانگونه که از نام یارانه پیداست، بناست مبلغی که دولت برای تهیه یک کالا پرداخت می‌کند برای کمک به اقشار آسیب‌پذیر هزینه شود تا در حقیقت یارانه تلقی شود، اما اکنون آنچه شاهد آن هستیم، در بخش انرژی این دهک‌های بالایی جامعه هستند که از این یارانه و کمک دولتی بیش از دهک‌های پایینی بهره‌مند می‌شوند و حال آنکه اساسا نیازی نیز به آن ندارند. آمارها نشان می‌دهد که هم‌اکنون، دهک دهم یعنی پردرآمدها ۲۳ برابر دهک نخست یعنی کم‌درآمدها از یارانه گاز، برق و بنزین بهره‌مند می‌شوند، به طوری که دهک اول (کم‌درآمدها) 3/1 درصد مجموع یارانه بنزین و دهک دهم 6/22 درصد آن را مصرف کرده‌اند. این روند نشان می‌دهد که هزینه‌کرد یارانه‌های دولتی در ایران با عدالت همسو نبوده و به دلیل عدم مدیریت صحیح و برنامه‌‌ریزی‌های غیرکارشناسی، منابع ملی هدر رفته است. یکی از اهدافی که سهمیه‌بندی بنزین و دونرخی شدن آن دنبال می‌کند، ایجاد عدالت در میان مصرف‌کنندگان است. بر همین اساس برخی از نمایندگان و کارشناسان، طرح تخصیص سهمیه به خودرو را در راستای عدالت ندانسته و آن را به تخصیص سهمیه به فرد تغییر داده بودند. این طرح از آنجا نشأت گرفته است که بسیاری از افراد خانوارها هیچ خودرویی ندارند و برخی نیز دارای چندین خودرو هستند و در واقع سهم افراد بدون خودرو از منابع ملی به سود افراد دارای خودرو هزینه شده و آنان بهره‌ای از آن نخواهند داشت. بر همین اساس حتی پیشنهاد شد سامانه‌ای طراحی شود تا افرادی که مالک خودرو نیستند بتوانند سهمیه بنزین خود را در آن سامانه به فروش بگذارند.

دونرخی شدن بنزین و جلوگیری از اتلاف سوخت

اما بنزین تک‌نرخی یارانه‌ای مشکل دیگری را نیز ایجاد می‌کند که به آن اشاره شد و آن اتلاف انرژی‌ست. مصرف نامطلوب و غیر‌بهینه انرژی در ایران، بخش قابل ملاحظه‌ای از ثروت ملی کشور را هدر داده است. میزان هدرروی انرژی در بخش‌های مختلف خانگی و صنعتی، فاصله زیادی با استانداردها و میانگین جهانی دارد و گاهی به چند برابر نیز می‌رسد. بر همین اساس کارشناسان می‌گویند باید برای حذف تدریجی یارانه‌های انرژی از جمله بنزین برنامه‌ریزی کرده و آن را به قیمت واقعی به فروش رساند. اما باید توجه داشت که در صورت حذف یارانه سوخت، دولت باید اقشار ضعیف را مورد حمایت قرار داده و از شوک اقتصادی جدید به اقشار آسیب‌پذیر جلوگیری کند. از همین روی برخی از کارشناسان و نمایندگان مجلس طرح چندنرخی‌شدن را ارائه دادند که البته با قیمت‌ها و رده‌بندی‌های متفاوتی مطرح می‌شد و گاه تا سقف 10 هزار تومان (فوب خلیج فارس) هم بالا می‌رفت. این سناریو نیز البته در مجلس رای نیاورد و در کنار طرح‌های دیگر قرار داده شد. اما با ورود به سال 98 و پیگیری‌های دولت، به نظر می‌رسد این طرح دوباره در معرض بحث و بررسی قرار گرفته باشد. گمانه‌زنی‌ها نرخ‌های متعددی را برای بنزین دونرخی مطرح می‌کنند اما هیچ کدام از این قیمت‌ها تایید نشده و در حد حدس و گمان باقی مانده‌اند. به هر حال به نظر می‌رسد دونرخی شدن بنزین یکی از جدی‌ترین راه‌حل‌ها برای مدیریت مصرف سوخت در کشور باشد.

صفرشدن قاچاق با نزدیک‌شدن به قیمت جهانی

اگرچه دولت باید هر ساله با افزایش تدریجی قیمت بنزین، یارانه آن را حذف کرده و نرخ‌ها را به بازار جهانی نزدیک می‌کرد اما در بسیاری از موارد با مخالفت مجلس روبه‌رو شد تا اکنون بنزین در ایران، قیمتی معادل یک‌دهم بازار جهانی را تجربه کند. این امر سبب افزایش انگیزه قاچاقچیان برای خرید و فروش این کالا در مرزها شده است. واقعی‌شدن قیمت بنزین و نزدیک‌شدن ‌آن به قیمت‌های جهانی، جذابیت این کالا برای قاچاقچیان را نیز از دست می‌دهد. هرچه قیمت بنزین توزیعی در ایران به قیمت جهانی نزدیکتر شود، سود قاچاق این کالا کاهش می‌یابد. در صورتی که دولت و مجلس در همراهی هم، سالانه این فاصله را قدری کاهش دهند می‌توان انتظار داشت طی چند سال آینده و بدون آنکه فشار زیادی به مردم وارد شود، قیمت بنزین در ایران را به مرز بازار جهانی این کالا رساند و قاچاق بنزین را نیز صفر کرد. اما آنچه در این میان مهم به نظر می‌رسد، هدفگذاری و جدیت برای رسیدن به آن و همدلی مجلس و دولت به دور از گرایش‌ها و بازی‌های سیاسی در راستای حفظ منابع ملی و کاهش آسیب به اقشار آسیب‌پذیر است. اکنون به نظر می‌رسد بحث سهمیه‌بندی بنزین، در میان بالاترین مقامات تصمیم‌گیرنده مطرح شده است. اگرچه هنوز اخبار تاییدشده‌ای از نگرش و گرایش افراد حاضر در جلسات و نتایج بررسی‌ها منتشر نشده اما انتظار می‌رود، تصمیمی که از شورای عالی هماهنگی اقتصادی خارج می‌شود بتواند اهداف بلندمدت و پایداری را دنبال کند که منافع همه مردم در آن دیده شده باشد. در عین حال اگرچه مجلس یک‌ بار در جریان بررسی لایحه بودجه با سهمیه‌بندی بنزین مخالفت کرده و دلیل آن نیز پوشیده مانده است، اما توقع آن است که این‌بار در صورت ارائه این پیشنهاد به مجلس، نمایندگان ملت با نگاه دقیق‌تر و منصفانه‌تری آن را بررسی کرده و از بازی‌های انتخاباتی دور بمانند.

ارسال دیدگاه شما

  • دیدگاه های ارسالی، پس از تایید مدیر سایت منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشند منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان پارسی باشند منتشر نخواهد شد.