علییعقوبی - جشنواره بیست وهشتم فیلم فجر امسال در حالی برگزار میشود که بسیاری از کارگردانان مطرح سینمای ایران از غایبان بزرگ این جشنواره محسوب میشوند.از طرفی بسیاری از کارشناسان سینمایی اعتبار هر جشنوارهای را به حضور کارگردانهای مطرح آن کشور در جشنوارهاش میدانند. اما امسال بسیاری از کارگردانان
مطرح سینما یا درگیر ساخت سریال برای تلویزیون هستند یا سالهاست فیلم نساختهاند و یا فیلمهای قبلیشان اکران نشده و یا ترجیح دادهاند در جشنوارههای خارجی حضور یابند. در زیر نگاهی به غایبین جشنواره امسال میاندازیم.
اگر سال قبل مسئولان جشنواره مهمترین ویژگی جشنواره را حضور فیلمسازانی چون بیضایی، واروژکریم مسیحی، پرویز شهبازی، حمیدنعمتالله و..... میدانستند. اما امسال حضور فیلمهایی که تا پیش از این توقیف بودهاند را شاید بتوان تنها عامل رونق بخشیدن به جشنواره بیستوهشتم دانست.
عباس کیارستمی، بهرام بیضایی، ناصرتقوایی و مسعود کیمیایی
عباس کیارستمی از مهمترین کارگردانان سینمای جهان سالهاست که در جشنواره شرکت نمیکند و تنها چند سال پیش فیلم «پنج» از ساختههای او درجشنواره حضور داشت. بهرام بیضایی نیز که سال گذشته پس از نزدیک به 10 سال دوری در جشنواره حضور داشت امسال نیز در جشنواره حضور ندارد. مسعود کیمیایی نیز امسال تصمیم گرفت که به جشنواره فجر توجهی نکرده و به جای فرستادن فیلم خود به جشنواره آن را اکران کند. ناصر تقوایی نیز یک دهه پس از فیلم «کاغذ بی خط» فیلمی نساخته که آماده نمایش باشد. او دراین سالها دو پروژه ناتمام زنگی رومی و چای تلخ را در کارنامه خود داشته است.
بهمن فرمان آرا، خسرو سینایی ابوالفضلجلیلی و محمدرضا اصلانی
بهمن فرمان آرا نیز که چند سال پیش برخورد خوبی با او در جشنواره فجر نشد پس از فیلم «خاک آشنا» فیلمی نساخته وامسال نیز در جشنواره حضور ندارد. خسرو سینایی دیگر فیلمساز مطرح سینمای ایران، اگر یک دهه قبل با فیلمی چون «عروس آتش» حضوری موفق در جشنواره داشت ولی چند سالی است که نتوانسته فیلم بسازد و همواره نیز از حمایت نکردن مسئولان انتقاد کرده است. ابوالفضل جلیلی نیز که چند سال پیش پس از سالها با فیلم «گل یا پوچ» در جشنواره داشت هنوز نتوانسته فیلم جدید خودرا تولید کند واو نیز امسال در جشنواره غایب است. محمد رضا اصلانی نیز که دو سال پیش پس از سالها در جشنواره حضور داشت نیز امسال در جشنواره نیست.
مجید مجیدی، سیدرضا میرکریمی احمدرضا درویش، محمدمهدی عسگرپور و محمدعلی نجفی
رکورد دار دریافت سیمرغ از جشنواره فیلم فجر نیز امسال از غایبان بزرگ این جشن ملی است. او دوسال پیش با آواز گنجشکها در جشنواره فیلم فجر حضور داشت. رضا میرکریمی نیز که دو سال پیش با فیلم «به همین سادگی» جوایز اصلی جشنواره فیلم فجررا از آن خود کرد امسال نیز در جشنواره حضور ندارد. احمدرضا درویش نیز که سالها قبل با فیلم «دوئل» در جشنواره حضوری پر سر و صدا داشت چند سالی است درگیر ساخت فیلمی «روز رستاخیز» است که هنوز به جایی نرسیده است. محمد مهدی عسگر پور نیز که سال گذشته فیلم «هفت وپنج دقیقه» را درجشنواره فیلم فجر داشت نیز امسال هیچ فیلم در جشنواره ندارد. محمد علی نجفی نیز از آخرین حضور او در جشنواره فجر چند سالی میگذرد.
رخشان بنی اعتمادU، منیژه حکمت، مرضیه برومند
رخشان بنی اعتماد کار گردان مشهور ایرانی پس از فیلم «خون بازی» تاکنون فیلمی نساخته و مدت زمان فیلم نساختن او در حال طولانی شدن است. او دراین چند سال از غایبان بزرگ جشنواره بوده است. منیژه حکمت نیز پس از فیلم «سه زن» فیلم دیگری نساخته، البته از فیلم دیگر او «لالایی» چندان خبری نیست. مرضیه برومند هم که سالهاست تلویزیون را به سینما ترجیح داده از حضور او در جشنواره فیلم فجر بیش از یک دهه میگذرد.
ابوالحسن داوودی، مهدی فخیمزاده، کیانوش عیاری
فیلم «زاد بوم» داوودی که سال گذشته در جشنواره فیلم فجر حضور داشت هنوز اکران نشده و فیلم مشکل پروانه نمایش دارد. او از مدتها قبل قصد ساخت فیلم «رخ دیوانه» را داشت ولی داوودی ساخت این فیلم را منوط به دریافت پروانه نمایش زاد بوم کرده است. مهدی فخیمزاده فیلمساز پرکار دهه 60 و اوائل دهه 70، در این سالها بسیار در سینما کم کار بوده است.
آخرین فیلم او «هم نفس» متعلق به شش سال پیش است و او نیز همانند مرضیه برومند تلویزیون را به سینما ترجیح داده است. کیانوش عیاری دیگر کارگردان مطرح سینما نیز اگرچه دراین سالها بیشتر درگیر کار درتلویزیون بوده با این وجود دو فیلم از ساختههای او یعنی «بیدارشو آرزو» و «سفره ایرانی» هنوز پس از سالها اکراننشدهاند. «سفره ایرانی» متعلق به یک دهه قبل است. داووی، فخیم زاده و عیاری از جمله غایبان نامدار جشنواره امسال هستند.
اصغر فرهادی، عبدالحسین برزیده، کامبوزیا پرتوی
اصغر فرهادی که سال گذشته فیلم تحسین برانگیز «درباره الی» را در جشنواره فجر داشت امسال دراین جشنواره حضور ندارد. عبدالحسین برزیده شش سال پیش با فیلمی با عنوان «روایت سه گانه» و در اپیزود دوم این فیلم سه اپیزودی با عنوان «شوخی های خدا» در جشنواره حضور داشت. او که ۱۵سال قبل با فیلم «دکل» خود را به عنوان یک فیلمساز دفاع مقدس مطرح معرفی کرد در جشنواره امسال حضور ندارد و دراین سالها بیشتر درگیر تلویزیون بوده است. کامبوزیا پرتوی خالق فیلمهای مشهوری چون «گلنار» و... نیز پس از اینکه فیلم «کافه ترانزیت» را درسال ۸۴ ساخت تاکنون نتوانسته فیلمی تولید کند.
جعفر پناهی، بهمن قبادی، کیومرثپوراحمد، فریدون جیرانی
جعفر پناهی و بهمن قبادی اگر چه همواره به ساخت فیلم و نمایش آن درایران اظهار علاقه کردهاند ولی این دو در سالهای اخیربه دلیل مشکلات بسیار کمتر دراین زمینه موفق بودهاند.
حضور قبادی در جشنواره فیلم فجر مانند حضور فیلمسازانی چون کیارستمی و مخملباف بیشتر به یک شوخی و طنز شبیه است و جعفر پناهی نیز اگر چه فیلم آفساید او چند سال قبل علی رغم حضور دربخش مهمان، رونق بی نظیری را به جشنواره بخشید ولی پناهی نه توانست این فیلم را اکران کند ونه توانست فیلم بعدی خود با عنوان «بازگشت» را بسازد. کیومرث پوراحمد نیز پس از ساخت فیلم «اتوبوس شب» درگیر ساخت سریال تلویزیونی بوده و فریدون جیرانی نیز پس از این که سهگانههایش چندان اکران مناسبی در سینما نداشتند خود را در گیر ساخت سریال، برنامه دوقدم مانده به صبح و نود سینمایی کرد.
مانی حقیقی، حمید نعمت الله امیرشهابرضویان، سامان سالور
مانی حقیقی پس از فیلم «کنعان» که در جشنواره دو سال قبل حضور داشت قرار بود فیلم «پنجاه کیلو آلبالو» را بسازد که از وضعیت این فیلم خبری نیست. نعمت الله نیز که سال گذشته با «بی پولی» در جشنواره حضور داشت امسال درگیر ساخت یک سریال برای تلویزیون است.
امیر شهاب رضویان نیز پس از فیلم «مینای شهر خاموش» فیلمی با عنوان «تابستان عزیز» ساخته که یک تله فیلم محسوب میشود. سامان سالور نیز از کارگردانان شناخته شده نسل جوان است که تا کنون سه فیلم ساخته وهیچ کدام از آنها اکران نشدهاند.
پرویز شهبازی، یدالله صمدی، سعید ابراهیمی فر
پرویز شهبازی سال گذشته پس از هفت سال با فیلم «عیار ۱۴» در جشنواره حضور داشت که هنوز در سینماها اکران نشده است. او پس از «عیار ۱۴» نتوانسته فیلمی بسازد. یدالله صمدی نیز از فیلمسازان پرکار دهههای قبل است که سال گذشته فیلم «کلانتری غیرانتفاعی» را به تهیه کنندگی کانون برای حضور در جشنواره فیلم فجر پارسال آماده میکرد که البته هنوز از وضعیت نمایش این فیلم خبری نیست. او این روزها درگیر ساخت سریال زندگی شهید بابایی درتلویزیون است. سعید ابراهیمی فر پس از فیلم «مواجهه» فیلمی نساخته و این روزها درگیر ساخت اپیزودهایی از مجموعه تلویزیونی «یک لحظه دیرتر» است.
واروژ کریم مسیحی ، محمدحسین لطیفی، ایرج کریمی
واروژکریم مسیحی نیز که سال گذشته پس از سالهای بسیاری در جشنواره حضور داشت فیلمسازی است که به نظر میرسد باید سالهای زیاد دیگری برای حضور او در جشنواره منتظر بمانیم. محمد حسین لطیفی که حضور فیلم تحسین شده «روز سوم» آخرین با او در جشنواره فجر محسوب میشد پس از فیلم پرفروش «توفیق اجباری» قصد ساخت فیلم دیگری داشته که تاکنون موفق نشده است. ایرج کریمی نیز که ورود فیلم «روابط» او به شبکه نمایش خانگی گویا مورد اعتراض او قرار گرفت نیز از جمله غایبان جشنواره فیلم فجر امسال است. ایرج کریمی درگیر ساخت اپیزود «سفید» از مجموعه «یک لحظه دیرتر» است.
احمدرضا معتمدی ، خسرو معصومی، فرهاد مهرانفر
احمد رضا معتمدی نیز پس از اینکه با فیلم کمدی «قاعده بازی» در جشنواره سال ۸۵ حضور داشت قصد ساخت فیلمی با عنوان «آلزایمر» داشت که هنوز از آن خبری نیست. خسرو معصومی نیز که هنوز پس از مدتها فیلم «باد در علفزارها میپیچد» او اکران نشده است، در گیر سریالی باعنوان «خاطره بچهها» بوده است. از زمان ساخت آخرین ساخته فرهاد مهرانفر بیش از هشت سال میگذرد. فیلمسازی که به نظر میرسد در دهه 80 تنها یک فیلم در کار نامه خود دارد در حالی که او در دهه 70 سه فیلم ساخته بود.
داوود میرباقری، مازیار میری، محمدرضا هنرمند
داوود میرباقری نیز همانند برومند و فخیمزاده وعیاری در گیر تلویزیون بوده وسالهاست که در سینما از او خبری نیست. مازیار میری که فیلم «کتاب قانون» او پس از چند سال در توقیف بودن به تازگی اکران شد سریال «گاو صندوق» را روی آنتن برد. او نیز امسال فیلمی در جشنواره ندارد. محمد رضاهنرمند نیز بیشتر درگیر ساخت سریالهای «آشپز باشی» و «زیر تیغ» درتلویزیون بوده است.
محمدعلی سجادی ، مسعود جعفری جوزانی، سیروس الوند
محمد علی سجادی تازه این روزها مقداری شانس نصیب او شده است به این خاطر که دوتا از فیلمهایش پس از سالها رنگ پرده را به خود میبینند.
یکی «تردست» است که پنج سال توقیف بود و دیگری «شوریده» است که این روزها در حال اکران است. مسعود جعفری جوزانی نیز که دردهه 60 و70 خالق آثار ماندگاری در سینمای ایران شد در سالهای اخیر درگیر ساخت مجموعه «درچشم باد» بوده است. سیروس الوند نیز که همواره با فیلمهایش مخاطبان بسیاری را به سینما میکشانده پس از فیلم «زن دوم» فیلم دیگری نساخته و درگیر ساخت سریال «خسته دلان» بوده است.
کیوان علی محمدی، امید بنکدار، شهرام علیدی، محمد شیروانی، محمد رسولاف، نقی نعمتی، بهنام بهزادی، شهرام مکری، محمد احمدی، مونا زندی و... از جمله فیلمسازان نسل جوان هستند که در جشنواره امسال غایب هستند.
